Ustanowienie stypendium zostało potwierdzone podpisaniem stosownej umowy i regulaminu konkursu przez Dziekana Wydziału Mechanicznego Technologicznego prof. Tomasza Chmielewskiego oraz Panią Agnieszkę Branecką, córkę Patrona stypendium, Fundatorkę stypendium wspieraną przez rodzinę i przyjaciół Pana inżyniera Jerzego Esdeb-Temskiego, absolwenta Wydziału MT.

Dziekan WMT oraz Pani Agnieszka Branecka, Fundatorka stypendium

Podpisanie regulaminu konkursu przez Panią Agnieszkę Branecką, córkę Patrona stypendium oraz prof. dr hab. inż. Tomasza Chmielewskiego, Dziekana WMT

Szczegółowe zasady przyznawania stypendium określa 
Regulamin konkursu o stypendium im. inż. Jerzego Esden-Tempskiego

Inżynier Jerzy ESDEN-TEMPSKI – (1926-2021)

Patron stypendium dla studentów II stopnia studiów na Wydziale MT PW

• absolwent Wydziału Mechanicznego Technologicznego PW 61’
• inżynier odlewnik
• żołnierz Armii Krajowej „Jędrek”
• ekspert ONZ

Jerzy Esden-Tempski przyszedł na świat 8 grudnia 1926 roku w Toruniu, jako najmłodsze z trojga dzieci Kazimierza Esden-Tempskiego i Zofii z Nostitz-Jackowskich. Dom rodzinny był pełen ciepła, lecz wcześnie naznaczyła go tragedia. Ojciec, doktor nauk rolniczych i prezes Pomorskiej Izby Rolniczej, zmarł w 1936 roku, gdy Jerzy miał zaledwie dziewięć lat. Owdowiała matka została sama z trójką dzieci, a Jerzy trafił pod opiekę ciotki w Toruniu. Tam, tuż przed wybuchem wojny, w czerwcu 1939 roku ukończył piątą klasę szkoły podstawowej.

Wojna brutalnie przerwała rytm dzieciństwa. W 1941 roku rodzina została wysiedlona do Generalnej Guberni, a Jerzy trafił do Warszawy. Kontynuował tam naukę w Gimnazjum Mechanicznym Romana Wolframa, które ukończył w 1944 roku, mając 18 lat. Równocześnie pracował w Warszawskiej Fabryce Silników Spalinowych na Woli jako młody chłopak zmuszony do szybkiego dorastania.

W 1944 roku jako żołnierz Armii Krajowej o pseudonimie ,,Jędrek", stanął do walki w Powstaniu Warszawskim. Po jego kapitulacji został wywieziony do obozu jenieckiego w Niemczech. Po wyzwoleniu zasilił szeregi II Korpusu Polskiego gen. Andersa we włoskiej Ankonie. Następnie skierowano go do Anglii, gdzie rozpoczął studia w British Aeronautical College w Londynie -kierunku otwierającego drogę do świata nowoczesnej techniki.

Z potrzeby serca wrócił jednak do Polski, by wesprzeć matkę i rodzeństwo. W 1947 roku rozpoczął kurs wstępny na Politechnice Warszawskiej, a następnie czteroletnie studia, które ukończył w 1953 roku, uzyskując tytuł inżyniera mechanika. Specjalizował się w obróbce cieplnej i powierzchniowej metali – dziedzinie wymagającej precyzji, cierpliwości i głębokiej wiedzy.

Po studiach, rozpoczął pracę w Biurze Projektowym Zakładów Przemysłu Metalowego i Elektromaszynowego PROZAMET (później PROZAMET-BEPES), mieszczącym się przy ul. Senatorskiej 12. Związał się z tą instytucją na całe zawodowe życie. Po kolejnych reorganizacjach został wiodącym projektantem w Przedsiębiorstwie Projektowania i Wyposażania Odlewni PRODLEW. W 1976 roku ukończył z wynikiem bardzo dobrym studium podyplomowe na Wydziale Mechanicznym-Technologicznym, specjalizując się w projektowaniu zakładów odlewniczych. Z odlewnictwem pozostał związany aż do końca swojej kariery.

W 2001 roku świętował 50-lecie pracy w tej samej firmie – rzadki dziś przykład zawodowej wierności i konsekwencji. Działalność zawodową zakończył w 2011 roku, po uruchomieniu odlewni w ALSTOM Power w Elblągu, gdzie pełnił funkcję głównego projektanta.

W 1951 roku poślubił Magdalenę Czerkiewicz. Ich małżeństwo przyniosło im jedno dziecko córkę Agnieszkę. Magdalena zmarła w 2000 roku, a Jerzy odszedł w 2021 roku, zamykając długą drogę życia naznaczoną historią, pracą i miłością.

Pozostawił po sobie dwoje wnuków – Julię i Jana – oraz czworo prawnuków: Ellę, Sophię, Sashę i Remiego. To kolejne pokolenia, które niosą dalej pamięć o człowieku zahartowanym przez czas, a jednocześnie wiernym wartościom wyniesionym z domu rodzinnego. Był życzliwy, chętny do pomocy i cieszył się powszechną sympatią współpracowników, rzadki dziś przykład zawodowej wierności.

Osiągnięcia zawodowe

Ponad pięćdziesięcioletnia kariera Jerzego Esden-Tempskiego stanowiła imponujące świadectwo jego wiedzy, pracowitości i niezłomnej konsekwencji. Przez całe życie zawodowe służył polskiemu i światowemu przemysłowi metalurgicznemu oraz odlewniczemu, pracując jako projektant, główny inżynier i ekspert. Biegła znajomość języka angielskiego i włoskiego oraz solidne opanowanie języka niemieckiego otwierały mu drogę do współpracy z zagranicznymi ośrodkami technicznymi i naukowymi.

W latach 1963-1964 odbył prestiżowe stypendium IRI we Włoszech, pracując w stoczni w Genui. Był to czas, który znacząco poszerzył jego horyzonty zawodowe, wzbogacił doświadczenie i umocnił jego pozycję jako specjalisty o międzynarodowych kompetencjach.

W 1979 roku Ministerstwo Przemysłu Maszyn Rolniczych potwierdziło jego kandydaturę na stanowisko eksperta ONZ. Został skierowany do Jemenu, gdzie pełnił funkcję doradcy w zakresie odlewnictwa, wspierając rozwój lokalnego przemysłu. Kolejną misję zagraniczną powierzono mu w 1981 roku – Zjednoczenie Przemysłu Maszyn Ciężkich delegowało go na Maltę, gdzie w latach 1981-1983 pracował jako ekspert ds. odlewnictwa, przyczyniając się do modernizacji i unowocześnienia tamtejszych zakładów.

Wśród najważniejszych projektów, które współtworzył lub którymi kierował, znajdują się:

• Odlewnia Staliwa Pomet w Poznaniu – główny projektant elektrostalowni.
• Odlewnia Staliwa ZAMECH Elbląg – nadzór nad modernizacją odlewni staliwa.
• Odlewnia Staliwa i Metali Nieżelaznych ZAMECH Elbląg – główny projektant; za realizację projektu uhonorowany Srebrnym Krzyżem Zasługi.
• HELWAN, Egipt – Wytwórnia Łączników – współprojektant i nadzór budowlany.
• TUBEMASR HELWAN, Egipt – Wytwórnia Łączników II – główny projektant oraz główny inżynier budowy.
• Odlewnia Staliwa STLCHEMAK, Odlewnia HMP Ozimek program restrukturyzacji odlewni.
• Odlewnia Żeliwa Steroidalnego ALSTOM Power w Elblągu – główny projektant.

Jerzy Esden-Tempski był zaangażowany i aktywny społecznie. Był zaangażowanym członkiem Stowarzyszenia Technicznego Odlewników Polskich, Oddziału w Warszawie. W przedsiębiorstwie PRODLEW należał do grona założycieli komórki „Solidarności”, kierując się w życiu zawodowym i prywatnym zasadami uczciwości, odpowiedzialności i gotowości niesienia pomocy. Cieszył się powszechnym szacunkiem i sympatią współpracowników, którzy cenili go za życzliwość, kompetencję i spokojną pewność działania.

Dyplom inż. Jerzego ESDEN-TEMPSKIEGO

Indeks Jerzego ESDEN-TEMPSKIEGO